Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti XIII. Engelsiz Bilişim Günleri, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı destekleriyle; Yakın Doğu Üniversitesi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi, KKTC Engelsiz Bilişim Platformu ve Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu iş birliğinde 13–14 Ocak 2026 tarihlerinde, KKTC Cumhurbaşkanlığı Yerleşkesi Beyaz Konferans Salonu (Lefkoşa)’nda yüz yüze olarak gerçekleştirildi.
KKTC Cumhurbaşkanı eşi sayın Nilden Bektaş Erhürman, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Rana Kibar, Yakın Doğu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, MCBÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ahmet ÇETİN, Girne Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Gökmen Dağlı, KKTC Engelsiz Bilişim Koordinatörleri Prof. Dr. Zehra Altınay ve Prof. Dr. Fahriye Altınay, Kıbrıs İşitme ve Konuşma Engelliler Vakfı Başkanı Bahire Coşkuner Doğru, KKTC Engelliler Basketbol Federasyonu Başkanı Ahmet Akdeniz Kıbrıs Türk Ortopedik Özürlüler Derneği Başkanı Günay Kibrit’in açılışına katıldığı Engelsiz Bilişim Günleri’ne akademisyenler, öğrenciler ve davetliler yoğun katılım gösterdi.
Etkinlik, engelli bireylerin dijital dünyaya eşit, erişilebilir ve sürdürülebilir biçimde katılımını güçlendirmeyi amaçlayan kapsamlı içerikleriyle kamu, akademi ve özel sektör temsilcilerini bir araya getirdi.
Saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile başlayan etkinliğin açılış konuşmaları Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı eşi Nilden Bektaş Erhürman, Yakın Doğu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Rana Kibar, Yakın Doğu Üniversitesi’nin yapay zekâ tabanlı akademisyeni Ai. Prof. DUX, Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Mustafa Özhan Kalaç ve KKTC Engelsiz Bilişim Platformu Koordinatörü Prof. Dr. Zehra Altınay tarafından yapıldı.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı eşi Nilden Bektaş Erhürman, “Evinize hoş geldiniz. Burası sizin eviniz”
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı eşi Nilden Bektaş Erhürman, “Evinize hoş geldiniz. Burası sizin eviniz” diyerek başladığı konuşmasında, bu yıl panelin 13’üncüsünün düzenlenmesinin bu konuda ortaya konulan çabanın iyiye doğru yönlenmiş bir çaba olduğunu belirtti. Erhürman, bunun devamının geleceğini gösterdiğini söyledi. Cumhurbaşkanlığı olarak bu çabanın bir parçası olmaktan onur duyduklarını dile getiren Erhürman, “Bizi bu panelin bir parçası yaptığınız ve ev sahipliğine bizi layık gördüğünüz için ilgili paydaşlara teşekkür ediyorum” dedi.
Bir çevre mühendisi olarak yıllarca çevre alanında yürütülen mücadelede çevrenin sürdürülebilir olması üzerinde durduklarına işaret eden Nilden B. Erhürman, şunları kaydetti:
“Çevrenin sürdürülebilir olmasını arzularken aslında toplumun sürdürülebilir olmasını arzuluyoruz. Çevreyi korurken yani havayı, suyu, toprağı korurken, toplumdaki tüm kesimleri insanı da korumak istiyoruz. Ama insanı da korurken kimseyi geride bırakmak istemiyoruz. Toplumun sürdürülebilirliği de burada ön plana çıkıyor. Yaşlı, çocuk, özel gereksinimli birey, dezavantajlı grupları hepsini aynı şekilde korumak zorundayız.”
Temel hedefin toplumu korurken gelecek nesillere iyi bir çevre bırakmak olduğunu, bunu isterken gelecek nesillere kazanılmış hakları, fırsatları da bırakmak istediklerini belirten Erhürman, bunun temel motivasyon kaynakları olduğunu söyledi.
Kıymetli paydaşların çalışmalarının dinleneceği panelden çıkacak sonuçları ve önceki çalışmalardan elde edilen sonuçları Cumhurbaşkanlığı olarak önemsediklerinin altını çizen Erhürman, Cumhurbaşkanlığı’nda konu ile ilgili birimin oluştuğunu, bu çalışmaların ilgili kurumlar için yol gösterici olacağını kaydetti. Erhürman, Cumhurbaşkanlığı olarak bu konudaki kararlılıklarına vurgu yaparak, panelin düzenlenmesinde emeği geçen herkese teşekkür etti.
Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ: “Erişilebilirliği bir tercih değil, ortak bir sorumluluk olarak görüyoruz.”
“Engelsiz Bilişim Günleri; dijital dünyada eşitlik, katılım ve insan onurunu merkeze alan bir duruşun istikrarlı ifadesidir” diyen Yakın Doğu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ ise Engelsiz Bilişim Günleri’nin tam 13 yıldır, Yakın Doğu Üniversitesi ile Manisa Celal Bayar Üniversitesi öncülüğünde, kararlılıkla ve artan bir etkiyle sürdürülüyor olmasının önemini vurguladı. Prof. Dr. Şanlıdağ, “Aynı değerleri paylaşan, bilimi toplumsal sorumlulukla buluşturan bu iki üniversitenin, erişilebilirlik gibi evrensel bir hedef etrafında yıllardır yan yana durması, akademinin dönüştürücü gücüne dair güçlü bir örnektir” ifadesini kullandı.
Konuşmasında Yakın Doğu Üniversitesi’nin uluslararası alandaki başarılarına değinen Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, üniversitenin toplumsal faydayı kurumsal kimliğinin merkezine yerleştiren bir anlayışla hareket ettiğini vurguladı. Yakın Doğu Üniversitesi’nin Times Higher Education 2025 Dünya Üniversiteleri Etki Sıralaması’nda dünyanın en etkili 43’üncü üniversitesi olarak gösterilmesinin, bu yaklaşımın uluslararası düzeydeki en somut karşılığı olduğunu ifade etti.
Yakın Doğu Üniversitesi’nin, Times Higher Education 2026 Dünya Üniversiteleri Sıralaması’nda dünyanın en iyi ilk 500 üniversitesi arasına girmesini tarihi bir başarı olarak nitelendiren Prof. Dr. Şanlıdağ, elde edilen sonucun yalnızca akademik performansla değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluk bilinciyle üreten bir üniversite modelinin doğal sonucu olduğunu dile getirdi.
Prof. Dr. Rana Kibar: “Akademi ile bilimin bir araya geldiği her platform, toplumsal farkındalığı artıran yeni bakış açıları kazandırır.”
Engelsiz bilişimin yalnızca teknik bir uzmanlık alanı olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çeken Manisa Celal Bayar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Rana Kibar ise “Bugün görüyoruz ki engelsiz bilişim, hayatın ve sosyal yaşamın ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir” ifadelerini kullandı. Üniversitelerin temel görevlerinin eğitim, öğretim ve araştırma-geliştirme olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Rana Kibar, toplumsal katkının da en az bu alanlar kadar önemli olduğunun altını çizdi.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi olarak yürüttükleri çalışmalarda toplumsal faydayı öncelediklerini belirten Prof. Dr. Kibar, Şubat ayında Manisa’da Cumhurbaşkanlığı İnsan Kaynakları Ofisi koordinasyonunda düzenlenen kariyer fuarını örnek gösterdi. “Bu organizasyonu farklı kılan en önemli özellik, engelsiz bir kariyer fuarı olarak tasarlanmış olmasıdır” ifadelerini kullanan Prof. Dr. Rana Kibar, fuarda tüm öğrenciler için dijital ve fiziksel erişilebilirliğin sağlandığını belirtti. “Akademi ile bilimin bir araya geldiği her platform, toplumsal farkındalığı artıran yeni bakış açıları kazandırır” ifadelerini kullanan Prof. Dr. Rana Kibar, etkinliğin bu yönüyle de büyük bir değer taşıdığını dile getirdi.
Dr. Mustafa Özhan Kalaç: “Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında engelsiz bilişim alanında çok güçlü bir köprü kurduk.”
Etkinlikte konuşan Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu Koordinatörü ve Manisa Celal Bayar Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Mustafa Özhan Kalaç, engelli bireylerin yaşamın her alanında aktif biçimde yer alabilmesi için teknolojinin hayati bir rol üstlendiğini vurguladı. Engelsiz bilişim çalışmalarının 2011 yılında başlatıldığını hatırlatan Dr. Kalaç, “Engelli bireylerin toplumsal yaşama tam ve eşit katılımı için teknolojiyi erişilebilir kılmak zorundayız” dedi. Yakın Doğu Üniversitesi iş birliği ve KKTC Cumhurbaşkanlığı’nın desteğiyle Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde başlatılan sürecin önemli kazanımlar sağladığını ifade eden Dr. Kalaç, bu iş birliğinin iki ülke arasında güçlü bir bağ oluşturduğunu vurguladı. Dr. Kalaç, “Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında engelsiz bilişim alanında çok güçlü bir köprü kurduk” ifadelerini kullandı.
Konuşmasında Erişilebilir Kütüphaneler Çalıştayları’na da değinen Dr. Mustafa Özhan Kalaç, yapılacak yeni çalışmalar ve sağlanacak desteklerle engelli bireylerin bilgiye erişiminin kolaylaştırılmasının hedeflendiğini belirtti. “Kütüphaneler, herkes için erişilebilir hale geldiğinde bilgi gerçekten toplumsallaşır” ifadelerini kullanan Dr. Kalaç, bu yöndeki iş birliklerinin artarak devam etmesi temennisinde bulundu.
Prof. Dr. Zehra Altınay: “KKTC Engelsiz Bilişim Platformu’nun temel amacı, yalnızca etkinlikler üretmek değil, bu çalışmaları kalıcı ve sürdürülebilir hale getirmek.”
Yakın Doğu Üniversitesi Toplumsal Araştırma ve Geliştirme Merkezi Başkanı ve KKTC Engelsiz Bilişim Platformu Koordinatörü Prof. Dr. Zehra Altınay ise “Bu noktaya gelmemizde en büyük gücümüz, paydaşlarımızın desteği ve özellikle sivil toplum kuruluşları arasındaki dayanışma oldu” ifadelerini kullandı. Toplumsal Araştırma ve Geliştirme Merkezi olarak KKTC Engelsiz Bilişim Platformu’nu yıllar önce büyük bir motivasyonla hayata geçirdiklerini belirten Prof. Dr. Altınay, “Platformu kurarken temel hedefimiz bu çalışmaları sürdürülebilir kılmaktı” dedi.
Konuşmasında ülke gündeminin en önemli başlıklarından birinin engelli istihdamı olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Zehra Altınay, bu alanda yürütülen yapılandırma ve uygulama çalışmalarının büyük önem taşıdığını ifade etti. Özellikle farkındalık yaratılması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Altınay, işaret dili tercümanı ve çevirmeni istihdamının kamusal ve özel alanlarda öncelikli konular arasında yer alması gerektiğinin altını çizdi.
Ai. Prof. DUX: “Teknolojiyi sonradan uyarlamak yerine, en baştan erişilebilir şekilde tasarlamak zorundayız.”
Bir dijital hizmetin herkes tarafından erişilebilir olmasının “kimseyi geride bırakmayan bir toplum” anlayışının temel göstergelerinden biri olduğunu dile getiren Yakın Doğu Üniversitesi’nin yapay zeka tabanlı akademisyeni Ai. Prof. DUX, web sitelerinin ekran okuyucularla uyumlu olması, uygulamaların işaret dili ve altyazı desteği sunması gibi örneklerin kapsayıcı yaklaşımın somut yansımaları olduğunu söyledi.
Yapay zeka teknolojilerinin metin sadeleştirme, görsel betimleme, konuşmayı yazıya dönüştürme, işaret dili ve altyazı çözümleri gibi alanlarda önemli imkanlar sunduğunu belirten Ai. Prof. DUX, bu sayede eğitimde kişiselleştirilmiş destek ve fırsat eşitliğinin güçlendirilebileceğini dile getirdi. Günümüzde sesli ve etkileşimli yapay zeka uygulamalarının bilgiye erişimi dönüştürdüğünü belirten Ai. Prof. DUX, “Yapay zeka artık yalnızca yanıt veren bir sistem değil; kullanıcıyı dinleyen, ona uyum sağlayan ve birlikte öğrenen bir dijital eşlikçi haline geliyor” dedi. Ancak bu dönüşümün, kapsayıcı tasarım anlayışıyla mümkün olabileceğini vurgulayan Ai. Prof. DUX, “Teknolojiyi sonradan uyarlamak yerine, en baştan erişilebilir şekilde tasarlamak zorundayız” ifadelerini kullandı.
Açılış Konuşmalarının ardından bu yıl ilk defa Prof. Dr. Mehmet Altınay anısına düzenlenen KKTC Engelsiz Bilişim Ödülleri Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yürütülen engelsiz bilişim çalışmalarından dolayı KKTC Cumhurbaşkanlığı adına Nilden Bektaş Erhürman hanımefendiye, Yakın Doğu Üniversitesi adına Prof. Dr. Tamer Şamlıdağ’a, Manisa Celal Bayar Üniversitesi adına Prof. Dr. Rana Kibar’a ve Kıbrıs Türk Ortopedik Özürlüler Derneği adına Günay Kibrite Günay Altınay, Prof. Dr. Zehra Altınay, Prof. Dr. Fahriye Altınay ve Dr. Mustafa Özhan Kalaç tarafından takdim edildi.
Etkinlik kapsamında gerçekleştirilen “Türkiye’de Kamuda Engelsiz Bilişim Çalışmaları” başlıklı açılış oturumu, Prof. Dr. Mukaddes Sakallı Demirok’un moderatörlüğünde düzenlendi. Oturumda, kamu kurumlarında yürütülen erişilebilirlik uygulamaları ve kapsayıcı dijital hizmetler ele alındı. Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde yürütülen kapsayıcı kütüphanecilik hizmetlerini tanıtan Kütüphane Müdürü Belgüzar Aksoy Gürer, kütüphanelerin engelli bireylerin bilgiye eşit erişimindeki rolüne dikkat çekti. Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu İstanbul Temsilcisi Duygu Kayaman ise “Teknolojiye Erişilebilirlik Neden Önemli” başlıklı sunumunda, erişilebilir teknolojilerin toplumsal katılımı güçlendiren temel araçlardan biri olduğunu vurgulayarak kamusal hizmetlerde erişilebilirliğin stratejik önemini katılımcılarla paylaştı.
Günün ikinci bölümünde düzenlenen “Türkiye’de Özel Sektörde Engelsiz Bilişim Çalışmaları” oturumu, Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu İstanbul Temsilcisi ve Microsoft Türkiye Erişilebilirlik Proje Yöneticisi Duygu Kayaman’ın moderatörlüğünde gerçekleştirildi. Oturumda, özel sektörün erişilebilirlik alanındaki rolü, kurumların dijital hizmetlerini engelli bireyler için daha kapsayıcı hale getirmeye yönelik çalışmaları ve bu alandaki iyi uygulama örnekleri ele alındı. Turkish Technology Erişilebilirlik Takımı Uluslararası İlişkiler ve İletişim Sorumlusu Utku Demiryakan ile QA Test Uzmanı Burak Yüksek, kurum bünyesinde yürüttükleri erişilebilirlik test süreçlerini ve kurumsal dönüşüm çalışmalarını aktarırken, Binclusive Kurucusu ve CEO’su Atakan Nalbant ise girişimcilik perspektifinden dijital erişilebilirliğin sunduğu fırsatları ve toplumsal etkilerini katılımcılarla paylaştı.
Günün sonunda gerçekleştirilen “KKTC Engelsiz Bilişim Çalışmaları” oturumu, KKTC Engelsiz Bilişim Platformu Koordinatörü ve Yakın Doğu Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Fahriye Altınay’ın moderatörlüğünde düzenlendi. Oturumda, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde kamu kurumları, yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşları tarafından yürütülen engelsiz bilişim projeleri kapsamlı biçimde ele alındı. Kıbrıs Türk Ortopedik Özürlüler Derneği Başkanı Günay Kibrit, engelli bireylerin günlük yaşamda karşılaştıkları sorunları ve çözüm önerilerini aktarırken, KKTC Engelliler Basketbol Federasyonu Başkanı Ahmet Akdeniz sporun erişilebilirlik boyutuna dikkat çekti. Kıbrıs İşitme Konuşma Engelliler Vakfı temsilcisi Bahire Doğru, işitme engelli bireylerin iletişimde yaşadığı güçlükleri ve destekleyici uygulamaları paylaştı. Lefkoşa Türk Belediyesi’nden Çelen Çağansoy ise yerel yönetimlerin erişilebilirlik alanındaki projelerini aktarırken, Gazimağusa Özel Eğitim ve İş Eğitim Okulu Müdürü Dr. Emirali Evcimen özel eğitim alanında yürütülen çalışmalar hakkında bilgi verdi.
Etkinliğin ikinci gününde düzenlenen Web Erişilebilirlik ve Kullanılabilirlik Atölyesi ile kamu kurum temsilcilerine, web sitelerinin engelli bireyler için nasıl daha erişilebilir hale getirilebileceği konusunda Prof. Dr. Yeliz Yeşilada tarafından uygulamalı eğitim verildi.
Öğleden sonra gerçekleştirilen “Empati Yetmez: Özel Eğitimde Teknoloji Bilgisi Zorunlu mu?” başlıklı eğitim seminerinde ise Prof. Dr. Mukaddes Sakallı Demirok, özel eğitimde teknoloji kullanımının önemini bilimsel veriler ışığında ele aldı.
Tüm etkinlik görselleri için Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu Facebook Sayfası